DO YOU

Twee woorden. Vijf letters. Eén medeklinker en vier klinkers. Het klinkt niet als veel. En toch is het bijna alles.

Ik heb nog geen enkele cliënt ontmoet die een goede relatie met zichzelf had toen we met de therapie begonnen.

Velen hadden geen relatie met zichzelf en vroegen met een verwarde blik wat ik bedoelde met: "Hoe goed is je relatie met jezelf?". De rest antwoordde "slecht", "ik haat mezelf", "ik ben zo ontevreden over mezelf" enzovoort. En toen begon het therapeutische werk. Wat is er eigenlijk belangrijker dan een goede relatie met jezelf hebben?

In onze cultuur vergeten de meesten van ons dat we ook een relatie – en een goede relatie – met onszelf zouden moeten hebben. JIJ bent de enige mens met wie je 24/7 samen bent, vanaf het moment dat je geboren wordt tot het moment dat je sterft. Als je alleen thuis bent, ben je eigenlijk in je eigen gezelschap. Als je innerlijke criticus schreeuwt dat je dik, dom of volkomen slap bent, dan pest je jezelf. Je bent eigenlijk je eigen Siamese tweeling.

Het tijdschrift ‘Science’ voerde een tot nadenken stemmend experiment uit:

Deelnemers werd gevraagd te kiezen tussen ofwel 6 tot 15 minuten alleen zijn in een kamer met niets anders dan een stoel; geen ramen, geen foto’s, geen tv en geen telefoon – of – zichzelf een elektrische schok toedienen. 25 procent van alle vrouwen en 67 procent van alle mannen vond het zo ongemakkelijk om alleen te zijn met zichzelf dat ze ervoor kozen zichzelf elektrische schokken toe te dienen. T.D. Wilson et al. “Just Think: The Challenges of the Disengaged Mind”, Science, 345 (2014), pp. 75-77.

DO YOU – maar hoe?

DO YOU! Het klinkt eenvoudig. En toch is het zo moeilijk. De meesten van ons hebben geleerd dat we onze eigen behoeften opzij moeten zetten en de behoeften van anderen voorop moeten stellen. Zo is het grootste deel van onze generatie opgevoed. En als kinderen deden we precies wat ons de meeste liefde en aandacht opleverde: niet egoïstisch zijn en onszelf niet vooropstellen. Maar hoe minder we leven in overeenstemming met onze eigen behoeften, hoe meer we onszelf negeren of vermijden om contact te maken met onszelf, hoe kleiner ons gevoel van eigenwaarde wordt, hoe groter het risico op angst, en hoe meer we worstelen met schuldgevoelens en eenzaamheid.

Hoe ga je aan de slag met "DO YOU"? Hier zijn 3 dingen die voor mij en mijn cliënten werken.

1/ Schattige kleine jij: Begin met het zoeken naar een foto van jezelf uit je kindertijd – eentje waarop je er echt schattig uitziet. Hang de foto op de koelkast, aan de muur of gebruik hem als achtergrondafbeelding op je telefoon. Elke keer dat je denkt dat je geen pauze, een bad of een kopje thee verdient, of elke keer dat het moeilijk is om nee te zeggen tegen iets wat je niet wilt doen, of wanneer je slecht tegen jezelf begint te praten, kijk dan naar de foto en denk: “Verdient de kleine ik dat? Wil ik zo tegen de kleine ik praten of hem zo behandelen?”

2/ Praat aardig tegen jezelf: Begin met op te schrijven wat je innerlijke criticus zegt. En luister ernaar, probeer het niet uit te schakelen zoals we vaak doen. Schrijf alles op en uiteindelijk heeft het niets meer te zeggen. Probeer erachter te komen waarmee het je op een onhandige manier probeert te helpen. Waarom schreeuwt het zo tegen je en maakt het je zo beschaamd? Meestal probeert onze innerlijke criticus ons ergens mee te helpen, maar spreekt hij gewoon een primitieve en onconstructieve taal. Probeer dan alles wat hij heeft gezegd te lezen terwijl je naar de foto van je kleine ik kijkt. De meeste mensen kunnen dat niet. Zoek in plaats daarvan uit hoe de innerlijke criticus vriendelijk kan spreken, terwijl hij nog steeds vasthoudt aan datgene waarmee hij je probeerde te helpen.

Ik zal je een voorbeeld geven: mijn eigen innerlijke criticus schreeuwde en brulde jarenlang dat ik dik en walgelijk was. Toen ik er eindelijk naar luisterde, ontdekte ik dat hij ervoor wilde zorgen dat ik niet te zwaar zou worden, zoals anderen in mijn familie die waren overleden aan diabetes type 2. Nu ik dit wist, kon ik hem vragen om vriendelijk en constructief te spreken, op een manier waarop ik tegen een vriendin zou praten die bang was om diabetes te krijgen. Dus nu zegt mijn innerlijke criticus dingen als: "Oh Marie, je hebt iets te veel taart gegeten, goed zo, maar vergeet niet om volgende week extra groenten te eten". En nu luister ik er ook echt naar.

3/ DO YOU every day: Neem je voor om elke dag één ding te doen waar je jezelf mee verwent. In het begin kan het moeilijk zijn, en misschien moet je een DO YOU-bondgenoot zoeken met wie je ideeën kunt delen en inspiratie kunt opdoen. Zelfliefde of zelfzorg kan bestaan uit voetbaden, een bad nemen, een heerlijk kopje thee, bosbessen met skyr, een gezichtsmasker terwijl je Netflix kijkt, gezellige sokken aantrekken als je koude voeten hebt – eigenlijk is het de zorg die je iemand anders zou geven, die je ook aan jezelf gaat geven. Maar het is veel meer dan voetbaden. "DO YOU EVERY DAY" is ook luisteren naar een goed audioboek terwijl je de vloeren schoonmaakt; mindful zijn onder de douche; aan het haar van je zoon ruiken als je hem knuffelt; je laten omhelzen door je partner en hardlopen met stoere muziek in je oren.

Maar we mogen niet vergeten om het over lof te hebben.

Want als we "voor anderen zorgen", krijgen we lof. En we houden van lof, velen van ons zijn er zelfs verslaafd aan. Dus, wil DO YOU een blijvende verandering in je leven en in je mindset zijn, dan is het essentieel dat je leert jezelf te prijzen. Dit is echter onmogelijk in het begin, wanneer je geen of geen goede relatie met jezelf hebt. Daarom is het noodzakelijk dat je ervoor zorgt dat je om lof vraagt aan je vriendinnen, partner of je ouders, en daar om blijft vragen totdat je het zelf kunt: “Hoi mam, ik schrijf even om te zeggen dat ik de vuile vaat heb laten staan en in bad ben gesprongen, dat is toch leuk, toch? Ik ben aan het oefenen en heb wat complimentjes nodig, alsjeblieft. Knuffels van mij.”

Veel succes,

Marie Brixtofte, gediplomeerd psycholoog